Doping trong thể thao là gì? Các chất doping trong thể thao và bóng đá

Làm việc tại USAPickleball.org

Doping trong thể thao là các loại hợp chất có chứa thành phần gây kích thích giúp tăng khả năng thi đấu của các cầu thu lên hơn mức bình thường giới hạn của cơ thể. Các chất chứa doping trong thể thao có tác dụng làm tăng tuần hoàn máu, tăng sức mạnh cơ bắp và thần kinh. Tất cả các loại thuốc hay chất chứa doping đều được coi là bị cấm trong thi đấu thể thao.

Việc sử dụng doping trong thể thao bị coi là vi phạm đạo đức thể thao của các cầu thủ với bất kể bộ môn nào. Người sử dụng sẽ bị phạt rất nặng hoặc thậm chí là cấm luôn thi đấu những trận tiếp theo, việc này tùy thuộc vào quy định của ban tổ chức, liên đoàn thể thao,..

    Có thể giải thích cụ thể như sau:

    Doping trong thể thao là gì?

    Doping trong thể thao là gì

    Doping thường nhắc đến nhiều trong thi đấu thể thao bao gồm bóng đá, cầu lông, chạy, pickleball,.. hay bất kỳ môn thể thao nào khác. Đây là một dạng chất cấm tuyệt đối vì vậy các cầu thủ không nên sử dụng chúng khi thi đấu thể thao. Cầu thủ nào bị phát hiện sử dụng doping trong thi đấu thể thao sẽ bị Cơ quan Chống Doping Thế giới (WADA) cập nhật danh sách và kiểm tra thường xuyên về sau.

    Các chất doping trong thể thao được chia làm 3 loại như sau:

    Dạng Doping phổ biếnNhững nguy cơ tiềm ẩn
    1. Doping dạng tăng tuần hoàn máu:Tổn thương tim mạch:
    – Hoạt chất: ESP (Erythropoietin), NESP (Darbapoetin)– Nguy cơ cao bị đột quỵ, nhồi máu cơ tim, suy tim.
    – Tác dụng: Tăng cường lưu thông máu, kéo dài thời gian hoạt động (lên đến 10 ngày)Gây hại cho gan, thận:
    – Đối tượng sử dụng phổ biến: Cầu thủ bóng đá– Dẫn đến suy gan, suy thận.
    2. Doping dạng tăng cơ bắp:Rối loạn tâm thần:
    – Cơ chế hoạt động: Kích thích sản sinh hormone– Lo âu, trầm cảm, hoang tưởng, hung hăng.
    – Tác dụng: Tăng cường sức mạnh, khả năng hoạt động, độ bền bỉGây nghiện:
    – Đối tượng sử dụng phổ biến: Cầu thủ bóng đá– Dẫn đến phụ thuộc, ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe và đời sống cá nhân.
    3. Doping dạng thần kinh:Tiêu hủy tế bào:
    – Tác dụng: Tăng tốc độ phản xạ, khả năng vận động, loại bỏ cảm giác mệt mỏi– Gây ung thư, đột biến gen.
    – Cơ chế hoạt động: Kích thích hệ thần kinh trung ương, giảm thiểu sự ức chế từ não bộ tới cơ bắpMất cân bằng nội tiết tố:
    – Đối tượng sử dụng phổ biến: Cầu thủ bóng đá– Ảnh hưởng đến hệ sinh sản, khả năng sinh sản.

    Thuốc doping trong thể thao gồm

    Có nhiều loại thuốc doping hay chất có chứa doping, việc sử dụng doping trong thể thao được coi là bị cấm. Vì vậy các cầu thủ nên chú ý tránh dùng các chất liên quan như sau:

    Thuốc dopingĐặc điểm hợp chất
    Chất kích thích– Bao gồm: amphetamine, cocaine, ephedrine và caffeine
    – Tác dụng: Tăng cường sự tỉnh táo, tập trung và năng lượng, giảm cảm giác đau đớn
    Steroid đồng hóa– Là phiên bản tổng hợp của hormone testosterone nam
    – Tác dụng: Giúp xây dựng cơ bắp và tăng cường sức mạnh
    Thuốc lợi tiểu– Giúp cơ thể loại bỏ nước dư thừa
    – Sử dụng trong các môn thể thao yêu cầu cân nặng thấp như đấu vật và chèo thuyền
    Thuốc chẹn beta– Giúp làm chậm nhịp tim và huyết áp
    – Sử dụng trong các môn thể thao yêu cầu sự ổn định tay như bắn súng và bắn cung
    Hormone peptide– Là các chất truyền tin hóa học điều chỉnh nhiều chức năng trong cơ thể
    – Bao gồm erythropoietin (EPO) tăng sản xuất tế bào hồng cầu và hormone tăng trưởng của con người (HGH) thúc đẩy sự phát triển cơ bắp và xương
    Chất gây nghiện– Là các chất tạo ra sự phụ thuộc và có thể dẫn đến hành vi tìm kiếm thuốc
    – Bao gồm opioid (như heroin và codeine) và chất kích thích (như cocaine và amphetamine)
    Chất thao tác di truyền– Sử dụng để thay đổi vật liệu di truyền của một người
    – Hiện bị cấm trong thể thao nhưng có lo ngại về việc sử dụng trong tương lai để tăng cường hiệu suất
    Không nên sử dụng bất kỳ loại thuốc nào liên quan các nhóm trên vì nó được coi là bị cấm.

    Doping xuất hiện khi nào trong thể thao?

    Theo một số ghi chép cũ để lại thì các nhà nghiên cứu cho rằng từ xa xưa các vận động viên đã sử dụng doping trong khi thi đấu thể thao. Ngay từ khi bắt đầu có thi đấu thể thao là đã xuất hiện doping, nhưng do nhận thấy việc sử dụng doping là vi phạm đạo đức khi thi đấu nên các nhà lãnh đạo đã thống nhất việc “cấm doping khi thi đấu thể thao”.

    Ví dụ:

    Ví dụ, thần thoại Scandinavi nói rằng Berserker có thể uống một hỗn hợp gọi là “butotens”, để tăng đáng kể sức mạnh thể chất của họ nhưng có nguy cơ sẽ bị điên. Một giả thuyết cho rằng hỗn hợp này được điều chế từ nấm Amanita muscaria, mặc dù điều này đang còn tranh cãi.

    Theo: Wikipedia.

    Cầu thủ sử dụng doping trong thi đấu sẽ bị phạt như thế nào?

    Đối với việc sử dụng doping trong bóng đá, các cầu thủ có thể bị phạt cấm thi đấu theo số trận, theo năm hoặc bị cấm thi đấu vĩnh viển, bị hủy kết quả thi đấu, buộc bồi thường thiệt hại hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo quy định và pháp luật địa phương.

    Ví dụ:

    Đối với Fifa: Các cầu thủ sẽ bị cấm thi đấu trong vòng 4 năm kể từ khi công bố lệnh cấm đối với cầu thủ đó, hủy danh hiệu, hủy kết quả trận đấu, bắt bồi thường thiệt hại,… và một số quy định khác.

    Nhìn chung, tác hại của việc sử dụng doping trong thể thao là rất lớn:

    Không nên sử dụng doping khi thi đấu thể thao

    • Bị cấm túc thi đấu trong vòng từ 3 tháng, vài năm hoặc vĩnh viễn
    • Mất đi lòng tin của người hâm mộ
    • Mất danh dự, danh hiệu, thành tích thi đấu trước đó
    • Bị cơ quan Cơ quan Chống Doping Thế giới theo dõi và chú ý mỗi khi thi đấu
    • Ảnh hưởng đến sức khỏe của vận động viên sau này.

    Ngoài ra, việc ăn uống đôi khi cũng có thể khiến cho bạn bị nghi ngờ sử dụng doping vì một số loại thực phẩm có chứa chất doping.

    Thực phẩm có thể có chứa chất doping hoặc giống doping nên tránh

    • Thịt từ động vật được nuôi sử dụng các chất kích thích tăng trưởng
    • Một số loại thực phẩm chức năng không rõ nguồn gốc hoặc có chứa các chất kích thích như ephedrine, caffeine liều cao,…
    • Một số loại thảo dược có thể chứa chất kích thích như hẳng hạn như 麻黄 (ma huang), hoặc ephedrine
    • Một số loại thực phẩm bổ sung dinh dưỡng chưa được kiểm định về chất lượng

    Việc sử dụng thực phẩm có thể có khả năng khiến vận động viên gặp rắc rối vì doping nhưng tỷ lệ là rất thấp. Tuy nhiên, việc này không phải là không có, việc ảnh hưởng doping khi sử dụng thực phẩm có thể do nhiều yếu tố như nguồn gốc, cách chế biến và cách sử dụng.

    Tốt nhất nên sử dụng các loại thực phẩm bổ sung có nguồn gốc rõ ràng, có kiểm định y tế. Nếu có bất kỳ thắc mắc nào về nguy cơ có thể nhiễm doping từ thực phẩm thì nên liên hệ và xin ý kiến chuyên gia hoặc bác sĩ để được giúp đỡ.

    Cuối cùng, tốt nhất là các vận động viên nên tuân thủ các nguyên tắc trong thi đấu thể thao do các cơ quan chuyên trách đưa ra. Không nên sử dụng doping với bất kỳ hình thức nào, và nên xin ý kiến các chuyên gia về y tế, dinh dưỡng để có thể phòng tránh việc dính doping từ thực phẩm hàng ngày.

      Elio nguyễn:

      Chào bạn! Mình là Elio Nguyễn, là một vận động viên pickleball nghiệp dư, từng theo học tại Pickleheads.com. Từng có 2 năm kinh nghiệm chơi môn pickleball tại câu lạc bộ USAPickleball. Follow mình nếu bạn thích nó!